Η Μπάνιτσα στο πέρασμα των χρόνων....  

Posted by Kokice in , , , ,

Πλάκα στο Τορόντο του Καναδά



Η Μπάνιτσα είναι ένα από τα μεγαλύτερα Βουλγαρικά χωριά στις αρχές του 20 ου αιώνα, ενώ η θέση του στον δρόμο Θεσσαλονίκη – Φλώρινα το κάνει εξαιρετικά σημαντικό. Όπως και τα άλλα μεγάλα χωριά της περιοχής σαν το Εξί-σου (Ξινό Νερό) και το Πάτελε (΄Αγ. Παντελεήμονας) – για την Μπάνιτσα ρόλο παίζει το γεγονός ότι οι κάτοικοί του συμμετέχουν μαζικά στον επαναστικό αγώνα της Εσωτερικής Μακεδόνο-Ανδριανουπολίτικης Επαναστατικής Οργάνωσης (ΕΜΑΕΟ), καθώς μια ασήμαντη μειοψηφία του πληθυσμού της, δηλαδή μερικές μόνο οικογένειες από τα 1500 άτομα είναι με καθορισμένη Ελληνική συνείδηση. Όπως φαίνεται από άλλες στατιστικές τέτοιες αναλογίες εμφανίζονται και στις επόμενες δεκαετίες, ενώ μεγάλο τμήμα των μεταναστών στις ΗΠΑ και τον Καναδά διατηρούν ισχυρή την Βουλγαρική τους συνείδηση.


Η περιφερειακή τσέτα της Φλώρινας με το λάβαρό της (1908)
Απόστολος του επαναστατικού κινήματος από την Μπάνιτσα είναι χωρίς αμφιβολία ο Λάζαρ Στόιτσεφ Γκέργκεφ, ονομαστός και σαν Ντζόλε και Ατές Πασά. Γεννημένος το 1867, αρχικά εντάχθηκε ως τρομοκράτης στην ΕΜΑΕΟ (ΒΜΟΡΟ) και μαζί  με τους Χρίστο Ιβανόφ ο Μαστοράκος από την Φλώρινα, Γκέλε και Πέτρε Πόποβι από το χωριό Τάρσιε (Τρίβουνο), Τάνε Στόιτσεφ και Ντόρε Μίντσεφ από το χωριό Γκορνίτσεβο (Κέλλη), Ντίνε Κλιούσετο από το Εξί-σου (Ξινό Νερό) καθαρίζουν την περιφέρεια από σπιούνους και προδότες. Το 1903 κατά την εξέγερση του Ιλίντεν είναι ανεξάρτητος βοεβόδας, ενώ αργότερα ορίζεται βοεβόδας της περιφέρειας αφού έχει την ευθύνη για όλες τις τσέτες της περιοχής Φλώρινας. Το 1905 μαζί με την τσέτα του Τάνε Στόιτσεφ ηγούνται ηρωικής μάχης εναντίον του Τουρκικού στρατού και Μπασιμπουζούκων στην Ζέρβη, αλλά δεν καταφέρνει να σώσει το χωριό από το κάψιμο και την σφαγή μεγάλου τμήματος των κατοίκων του. Η τσέτα μεγαλώνει και γιαυτό μαζί του κρατά μόνο 6 άτομα, ενώ τα υπόλοιπα μέλη της τσέτας τα διαμοιράζει στους υποβοεβόδες Νάσε Κάτιν από το χωριό Μπούλγκαρσκα Μπλάτσα (Οξυά) που δρα στο Μπούφκολ (Ακρίτας), Πέταρ Χρίστοφ από την Νεβόλιανη (Σκοπιά) που δρα στο Νέρεντ (Πολυπόταμο) και Κράστε Λιόντεφ που δρα σε Σέτινα (Σκοπός) και Ποπαντία (Παπαδιά). Μετά την επανάσταση των Νεότουρκων το 1908 λαμβάνει την απαραίτητη αναγνώριση από τις τοπικές αρχές και διορίζεται ως αστυνομικός επιθεωρητής, ενώ παράλληλα συμμετέχει στις πολιτικές οργανώσεις των Βούλγαρων – αρχικά στην Ένωση των Βουλγαρικών Συνταγματικών Συλλόγων, ενώ αργότερα στο Ομοσπονδιακό Λαικό Κόμμα (Βουλγαρική πτέρυγα). Σκοτώθηκε στην Φλώρινα το 1909 από φανατικό Τούρκο μετά από Ελληνική προβοκάτσια. Η φήμη του είναι τόσο μεγάλη που το 1927 στο Έλβουντ, της Πενσυλβάνια δημιουργήθηκε τμήμα της Μακεδονικής Πατριωτικής Οργάνωσης, αφιερωμένο στο όνομά του.

Λέκο Ντζόρλεφ και Κότσο Τσόνκατα
 από το Ζελένιτσε

Ο άλλος μεγάλος βοεβόδας από την Μπάνιτσα είναι ο Αλέξο Ντζόρλεφ, ονομαζόμενος ως Λέκο Μπάνιτσκι. Σκοτώνει τον Κυριάκο Κότσεφ, πατέρα των Παντίλ και Κοσταντίν Κότσεβι, δολοφόνους του πατέρα του. Κατά την εξέγερση του Ιλίντεν οδηγεί τσέτα με 250 άτομα, με την οποίαν αρχικά κόβουν τα τηλεγραφικά καλώδια ανάμεσα σε Μπίτολα και Φλώρινα, ενώ στην συνέχεια μεταβαίνει στο Μαρίοβο (Μορίχοβο) όπου μάχεται μέχρι το τέλος της εξέγερσης εναντίον μεγάλων Τουρκικών στρατιωτικών τμημάτων. Το 1904 συλλαμβάνεται από τις Τουρκικές Αρχές και καταδικάζεται σε ισόβια, μέχρι που του δίνεται αμνηστεία το 1908 για να επιστρέψει στην Μακεδονία. Στην διάρκεια των Βαλκανικών Πολέμων οδηγεί παρτιζάνικη τσέτα του Μακεδόνο-Αδριανουπολίτικου Εθελοντικού Στρατού με την οποία απελευθερώνει για λίγο αρκετά από τα χωριά της Φλώρινας, για να βρεί τραγικό θάνατο το 1914 στην σκλαβωμένη ακόμα Μακεδονία.
Ο Ιλία Λέρινσκι


Οι άλλοι βοεβόδες από το χωριό είναι, ο Γκέλε Αλούσεφ που πέθανε κοντά στο χωριό Γκορνίτσεβο (Κέλλη) το 1905, ο Ιλία Γκάσκοφ που έδρασε με την τσέτα του σε Καιμακτσαλάν – Τζένα (Νιτζέ), Νάσο Κότσεφ που ηγήθηκε συχνών συμπλοκών εναντίον Ελλήνων Ανταρτών και πέθανε το 1908 κοντά στο χωριό Ποπόλζανι (Παπαγιάννης), Στέφαν Αποστόλοφ ο οποίος πέρασε στην Βουλγαρία και έφτασε μέχρι τον βαθμό του Αξιωματικού στον Βουλγαρικό στρατό, συμμετέχει στους πολέμους για την απελευθέρωση της Μακεδονίας και ως το τέλος της ζωής του το 1937 συμμετέχει στην πολιτιστική-εκπαιδευτική οργάνωση Ιλίντεν. Ο Ιλία Λέρινσκι (1884 – 1934) είναι ο τελευταίος από τους λαμπρούς βοεβόδες ο οποίος την περίοδο 1920 -1928 είναι περιφερειακός βοεβόδας της ΕΜΕΟ (ΒΜΡΟ) στην Φλώρινα. Μέλη τσέτας και του Εθελοντικού Στρατού από την Μπάνιτσα είναι ακόμα οι, Ατανάς Γκεοργκίεφ, Βανγκέλ Ταρπάνοφ, Βασίλ Άνεφ, Γκεόργκι Α. Μπάντζεφ, Γκεόργκι Τόντεφ, Γκεόργκι Ιάντσεφ, Ντίμε Τοπάλοφ, Ντιμίταρ Τσόκοφ, Ντίνε Ποπάλοφ, Ιβάν Μίτσεφ, Ιβάν Ν. Ναούμοφ, Ιλία Π. Μίνκοφ, Κόστα Ιβανόφ, Κοσταντίν Κράστεφ, Κοσταντίν Τρίφονοφ, Κράστο Ντιμιτρόφ, Λάζαρ Μπόσεφ, Μίτσε Τίμεφ, Μίτσο Κούρτοφ, Νάτσε Κάτιν, Νικόλα Νεντέλκοφ, Ρούσι Τρίφονοφ, Στόιτσε Ντ. Αλούσεφ, Στόιτσο Πετρόφ, Τίπε Γκέλεφ Νίτσοφ, Χρίστο Ντιμιτρόφ και πολλοί ακόμα. 

 

This entry was posted on вторник, януари 29, 2013 at вторник, януари 29, 2013 and is filed under , , , , . You can follow any responses to this entry through the comments feed .

0 коментара

Публикуване на коментар

Публикуване на коментар

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...