Βουλγαρικός Εκκλησιαστικό – Σχολικός δήμος Έδεσσας  

Posted by Kokice in , ,


“ Έτσι λοιπόν, δεν είναι η Βουλγαρική Εξαρχία αυτή που δημιούργησε τις Βουλγαρικές εκκλησίες και τα σχολεία στην Μακεδονία, αλλά κυρίως αυτά τα τελευταία ήταν εκείνα που δημιούργησαν την Βουλγαρική Εξαρχία...”


Μνημόνιο των Βουλγαρικών εκκλησιαστικό-σχολικών
 δήμων της Μακεδονίας την 20 Μαίου 1878.
Οι Βουλγαρικοί εκκλησιαστικοί δήμοι στην Μακεδονία είναι κοινωνικό - εκκλησιαστικές ενώσεις των Βουλγάρων Εξαρχικών στην περιφέρεια. Οι περισσότερες αυτές ενώσεις δημιουργήθηκαν στα μέσα του 19 ου αιώνα, κατά την διάρκεια του αγώνα για Βουλγαρική εκκλησιαστική ανεξαρτησία και τον σταδιακό διαχωρισμό της από το Πατριαρχείο της Κωνσταντινούπολης, έτσι ώστε να περάσουν στην αγκαλιά  της Βουλγαρικής Εξαρχίας, η οποία ιδρύθηκε το 1870. Στην διάρκεια της ύπαρξής τους, οι εκκλησιαστικοί δήμοι εμφανίζονται ως οι μοναδικοί μοχλοί για την ανάπτυξη του πολιτισμού και της εκπαίδευσης των Βουλγάρων στην Μακεδονία και για μεγάλο χρονικό διάστημα είναι τα μοναδικά ιδρύματα δια μέσου των οποίων διαφυλάσσεται ο Βουλγαρισμός. Τα μέλη τους εκλέγονται από τους τοπικούς προύχοντες και ο κύριος σκοπός τους είναι η παροχή βοήθειας στα Βουλγαρικά σχολεία και τις εκκλησίες.


Για τον σημαντικό τους ρόλο στην Βουλγαρική αναγέννηση  στην Μακεδονία μιλούν τα παρακάτω γεγονότα : Οι πρώτοι Βουλγαρικοί εκκλησιαστικοί δήμοι δημιουργήθηκαν στα μέσα του 19 ου αιώνα, 20-30 χρόνια νωρίτερα από την δημιουργία της Βουλγαρικής Εξαρχίας. Το 1878 στέλνεται προς τις Μεγάλες Δυνάμεις, μνημόνιο από τους Βουλγαρικούς εκκλησιαστικό – σχολικούς δήμους της Μακεδονίας, πάνω από 20 στον αριθμό, ζητώντας την εφαρμογή της Συνθήκης του Αγίου Στεφάνου. Μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους, οι εναπομείναντες δήμοι στα εδάφη Σερβίας και Ελλάδας έκλεισαν, ενώ οι περιουσίες τους κατασχέθηκαν.


Σφραγίδες του Βουλγαρικού δήμου εκκλησιαστικού και πολιτικού  και του Βουλγαρικού αναγνωστηρίου (πολιτιστικού κέντρου) Βοδενών - Έδεσσας (1870). 

Ο Βουλγαρικός δήμος Βόντεν (Έδεσσας), είναι ένας από αυτούς που δημιουργήθηκε με μεγάλες δυσκολίες. Η πόλη είναι έδρα  της Πατριαρχικής Επισκοπής επαρχίας Βοδενών (Εδέσσης). Ο δήμος είναι επίσημα αναγνωρισμένος από τις Οθωμανικές Αρχές το 1870, ενώ οι πρώτες προσπάθειες άρχισαν το 1863, όταν ξεκινούν αναταραχές στην προσπάθεια για άνοιγμα Βουλγαρικού σχολείου και τέλεση εκκλησιαστικών λειτουργιών στην Παλαιοβουλγαρική (Αρχαία Βουλγαρική) γλώσσα. Ο  Επίσκοπος Βοδενών Νικόδημος, για να αντιμετωπίσει το προεξαρχικό και Ουνιατικό κίνημα στο Ενιτζέ Βάρνταρ (Γιαννιτσά), επέτρεπε στις εκκλησίες να διαβάζουν στα Βουλγαρικά και ακόμα και ο ίδιος μερικές φορές τελούσε λειτουργίες σε τοπική Βουλγαρική διάλεκτο. Ο Εδεσσαίος Γκεόργκι Γκόγκοφ χτίζει το 1865 Βουλγαρικό παρεκκλήσι, το 1868 ανοίγει Βουλγαρικό σχολείο, ενώ στις αρχές του 1870 ανοίγει Βουλγαρικό αναγνωστήριο (πολιτιστικό κέντρο). Τον ίδιο χρόνο ο Βουλγαρικός δήμος ιδρύεται επίσημα, ως πρόεδρός του εκλέγεται ο Πάβελ Μποζιγκρόπσκι (έγραψε το Ευαγγέλιο του Κονίκοβο – Δυτικό στα Βουλγαρικά με Ελληνικά γράμματα). Μέλη του δήμου είναι , Πόπ Τούσε, Γκεόργκι Γκόγκοφ, Ιβάν Μπεζόβελι ( Ιοβάν Μπέζο), Ιβάν Ζανέσεφ, Ντιμίταρ Ζανέσεφ, Χρίστο Νόζτσε, Χρίστο Κάμτσε, Πέταρ Μπόζκοφ, Χρίστο Ζανέσεφ και άλλοι. Το 1872 οι Βούλγαροι με την βία καταλαμβάνουν την εκκλησία  “Άγιοι Ανάργυροι” για να τελείται σ αυτήν η λειτουργία στα Βουλγαρικά.


Το Βουλγαρικό σχολείο Βοδενών (Έδεσσας)
 αρχές 20ου αιώνα

Σε διαφορετικές περιόδους στην πόλη διδάσκουν οι δάσκαλοι Αγάπιι Βοίνοφ, Τάρπο Πόποφσκι, Ντιμίταρ Μακεντόνσκι, Στανισλάβα Καραιβανόβα και η μητέρα της, Νεντέλια Πέτκοβα, οι Εδεσσαίες Εκατερίνα Μποντάτσεβα και Εφτιμίτσα Τσαρνιτσκάροβα, εκ νέου Αγάπιι Βοίνοφ, Ντιμίταρ Φράνγκο από το Μπόγκνταντσι (Φύρομ), Κοσταντίν Στεφάνοφ από το Τάρνοβο ή την Σιλίστρα, Κοσταντίν Μαντζούκοφ από το Νόβο Σέλο (Φύρομ), Τραιάν Κουντουραντζίεφ, Πέταρ Άντσεφ από το Πρίλεπ (Φύρομ) και Ντιμίταρ Στόιτσεφ από το Όντριν (Αδριανούπολη), όπως και ο Ντιμίταρ Μιλαντίνοφ (συγγραφέας των Βουλγαρικών παραδοσιακών τραγουδιών) και ο Γκεόργκι Ντίνκοφ. Σταδιακά μεταξύ 1882 - 1886 το σχολείο στην Έδεσσα μετατρέπεται από βασικής εκπαίδευσης σε τριτάξιο με δύο δωδεκάδες μαθητές. Το σχολικό έτος 1902/1903 στα περίχωρα έχει 20 σχολεία βασικής εκπαίδευσης και ένα σχολείο τάξεων, με 38 δασκάλους και 1400 μαθητές. Το ίδιο έτος τα Ελληνικά σχολεία αντίστοιχα είναι, 19 βασικής εκπαίδευσης και ένα τάξεων, με 35 δασκάλους και 935 μαθητές. Βουλγαρικά σχολεία έχει στα χωριά, Τέοβο - Καρυδιά (1872), Όστροβο - Άρνισσα (1880), Κροντσέλεβο - Κερασιές (1863), Βλάντοβο - Άγρας (1873), Ζέρβι - Ζέρβη (1891), Μεσιμέρ - Μεσημέρι (1888), Πότσελ - Μαργαρίτα (1890), Βαλκοιάνοβο - Λύκοι  (1888).

This entry was posted on неделя, ноември 06, 2011 at неделя, ноември 06, 2011 and is filed under , , . You can follow any responses to this entry through the comments feed .

0 коментара

Публикуване на коментар

Публикуване на коментар

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...