Ανάμεσα σε Σλαβόφωνους, Εντόπιους και τους ομιλούντες την Βουλγαρική  

Posted by Kokice in , , ,

Σελίδα από την εφημερίδα Ελληνική Φωνή
για την ορκομωσία στον Ατραπό
Ταξιδεύοντας στην Βόρεια Ελλάδα σχεδόν καθένας που ενδιαφέρεται για το ιστορικό παρελθόν της περιοχής αυτής κοιτάει πέρα από τους τουριστικούς της προορισμούς. Περνάει μέσα από χωριά, των οποίων τα ονόματα διασώζονται ακόμα στους γεωγραφικούς μας χάρτες, αλλά δεν έχουν σχεδόν τίποτα κοινό με τα Ελληνικά τους ονόματα. Αυτά τους τα ονόματα μας είναι γνωστά από την ιστορία και αυτό τα εξηγεί όλα. Οι καιροί είναι διαφορετικοί, εμείς είμαστε σε γειτονική χώρα και έχουμε περάσει τα διακρατικά σύνορα. Κοιτάζοντας τριγύρω θα δούμε ότι τα σύνορα χωρίζουν στην μέση το βουνό, την λίμνη, το ποτάμι, όμως η γη μένει έτσι ίδια και τα πουλιά πατούν στη μια μεριά της λίμνης ενώ αμέσως μετά ανοίγουν τα φτερά τους και πετούν προς την άλλη της όχθη.

Αυτό το σύνορο είναι πιο ιδιαίτερο. Δεν διαιρεί μόνο τις πλαγιές των βουνών και τον ρου των ποταμών. Διαιρεί ανθρώπους και σήμερα όπως χώριζε για τόσο πολύ καιρό ιστορία, πεπρωμένο, αδέρφια, γονείς και παιδιά. Μιλώντας στην γριούλα που πέρασε από δίπλα μας, αυτή μας ανταποκρίνεται σε μια κατανοητή υπέροχα όμορφη διάλεκτο, γνωστή σε μεγάλο κομμάτι των Βουλγάρων από τους προπάππους τους. Μετά από διαδοχικές συναντήσεις με ανθρώπους από διαφορετικές ηλικίες και διαφορετικές περιοχές της Αιγαιακής Μακεδονίας, μερικές φορές χάνουμε την αίσθηση οτι είμαστε εκτός της Βουλγαρίας. Συχνά βλέπουμε κάποιους να μιλούν χαμηλόφωνα ή να κοιτούν ανήσυχα τριγύρω, άλλοι όμως δεν έχουν τέτοιους ενδοιασμούς ίσως επειδή στο χωριό τους είναι όλοι σαν αυτούς. Εντόπιοι. Αυτοί δεν έχουν όνομα. Στην χώρα τους αυτοί ονομάζονται Εντόπιοι (κατά γράμμα μετάφραση της λέξης “μέστνι”-τοπικοί), όπως και σλαβόφωνοι, αλλά αυτό δεν τους τοποθετεί σε καμιά από τις πολλές κοινότητες (ομάδες) στην Ελλάδα, που κάθε μια έχει το επίσημο όνομά της που χαρακτηρίζει την καταγωγή τους – Πόντιοι, Θρακιώτες, Καρυώτες, Καυκάζιοι, Αρβανίτες....οι Σλαβόφωνοι είναι πολυάριθμοι αλλά είναι μόνο εντόπιοι. Απρόσωπος χαρακτηρισμός που τίποτα δεν προσδιορίζει στην Ελλάδα. Όμως ποιοί είναι οι Εντόπιοι?


Εθνογραφικός χάρτης (Ελληνισμός στην
εγγύς Ανατολή) 1918 Σωτηριάδης
Πολλοί μελετητές, περιηγητές, δημοσιογράφοι, γλωσσολόγοι έχουν καταθέσει κατηγορηματική άποψη ποια ακριβώς είναι αυτή η γλώσσα, ριζικά διαφορετική από την συνηθέστερη εξήγηση στην Ελλάδα, ότι η γλώσσα είναι “καθαρά“ Ελληνική με προσμίξεις Βουλγαρικών, Τουρκικών και Βλάχικων λέξεων. Επιστήμονες όπως ο Κωνσταντίνος Τσούλκας (19 ος αιώνας) εκδίδουν γλωσσικά λεξικά με τα οποία αποδεικνύουν πάνω στην βάση των λεξιλογικών ομοιοτήτων με την Ελληνική γλώσσα την παραπάνω άποψη. Ανεξήγητο όμως παραμένει, γιατί και σήμερα ακόμα “οι Εντόπιοι“ συννενοούνται σ αυτήν την γλώσσα μεταξύ τους ή σε συζητήσεις με ανθρώπους από την Βουλγαρία και την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας?

Η Ελλάδα δεν αναγνωρίζει την ύπαρξη της “Μακεδονικής γλώσσας“, αλλά επιδιώκει και την σαφή διαφοροποίησή της από την ομιλούμενη από τους κατοίκους της Αιγαιακής Μακεδονίας. Συμβαίνει και το αδιανόητο – μέχρι πρότινος, στα παραδοσιακά τραγούδια ακούγονταν μόνο η μελωδία τους, χωρίς στίχους και με περιορισμούς για να μην γίνεται φανερή η διγλωσσία των “Εντόπιων”. Μέχρι πρόσφατα αυτή η γλώσσα ομιλούνταν κρυφά στο σπίτι ή ανάμεσα σε φίλους, ενώ σήμερα Έλληνες εθνικιστές παρουσιάζουν τραγούδια στην διάλεκτο αυτή για Έλληνες αντάρτες σαν τον Πάβλε Ιλίεφ από το Ράκοβο (Κρατερό), με το οποίο θέλουν να αποδείξουν την ισχυρή Ελληνική συνείδηση των κατοίκων.


Σελίδα από Βουλγαρικό αλφαβητάρι
1926 σύμφωνα με την υποχρέωση της
Ελλάδας προς την Κοινωνία των Εθνών
Με πολιτικά κριτήρια και την συνεχώς μεταβαλλόμενη εξωτερική πολιτική η Ελλάδα δεν μπορεί να αποφασίσει τι είναι ουσιαστικά αυτή η γλώσσα. Τον 19 ο αιώνα αυτή είναι-συνηθέστερα “Σλαβομακεδονική”, ονομάζεται και Βουλγαρική και όσοι την μιλούν, ομιλούντες την Βουλγαρική Έλληνες. Κατά την διάρκεια των πολέμων 1912-1918 όταν η εθνοτική σύνθεση είναι σημαντική για των διαχωρισμό της Μακεδονίας σε περιφέρειες, η Ελλάδα επαναφέρει τον όρο “Σλαβομακεδονική γλώσσα” και διαφοροποιεί ξεχωριστή Σλαβομακεδονική εθνότητα, για να παρουσιάσει τον αριθμό, των έτσι και αλλοιώς τεχνητά εξοντωμένων Βούλγαρων εκεί.

Επειδή η γλώσσα είναι βασικό σημάδι για μια εθνότητα φτάνουμε στο εξής παράδοξο. Όταν τα Ελληνικά στρατεύματα μπαίνουν στην Αιγαιακή Μακεδονία, εκτός από τους Βούλγαρους Εξαρχικούς βασανίζονται και εκδιώκονται πολλοί από τους “ομιλούντες την Βουλγαρική γλώσσα Πατριαρχικοί” κάτι που γίνεται στην βάση στοιχείων μεγαλομανίας στην χάραξη των συνόρων του Ελληνικού κράτους. Με την έναρξη των Βαλκανικών Πολέμων στο Λέριν (Φλώρινα) σε πολλούς τέτοιους εμπόρους λεηλατούνται τα μαγαζιά τους, ενώ οι Γραικομάνοι του Πετρεβο (Άγιος Πέτρος), περιοχή Γιαννιτσών, οι οποίοι συμμετείχαν κιόλας σε αντάρτικες ομάδες, εκδιώκονται στην Βουλγαρία ή θανατώνονται από τους άρτι αφιχθέντες πρόσφυγες από την Μικρά Ασία στην δεκαετία του 20 του 20 ο αιώνα.



“Ανακοίνωση προς τον λαό της Μακεδονίας”
από 27 Ιανουαρίου 1926 στην Φλώρινα:
“1) Απαγορεύεται από σήμερα να ομιλείται
η Βουλγαρική γλώσσα
Κατά την περίοδο 1918-1941 η Ελλάδα βρίσκεται σε σταυροδρόμι σε σχέση με το ζήτημα της γλώσσας αυτής. Για να πάρει δάνεια να βοηθήσει τους πρόσφυγες από την Κοινωνία των Εθνών αναγκάζεται να αναγνωρίσει την ύπαρξη Βουλγαρικής Μειονότητας και να εκδώσει αλφαβητάρι για αυτό τον πληθυσμό. Κατά το 1925 τέτοιο αλφαβητάρι εκδίδεται στην αλφάβητο Καράτζιτσα (Σερβική αλφάβητος), για να ικανοποιήσει τις αξιώσεις της Σερβίας (Γιουγκοσλαβίας) για τον πληθυσμό της περιοχής αυτής, ενώ κατά το 1926 το εκδίδει στα Βουλγαρικά για να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της με βάση όσα υποσχέθηκε στην Διεθνή κοινότητα.

Παράλληλα όμως μ αυτό δημιουργήθηκε η οργάνωση “Ελληνική Μακεδονική πυγμή” η οποία παρακολουθεί τους “Εντόπιους” για να μην μιλούν άλλη γλώσσα πλην της Ελληνικής και σε αντίθετη περίπτωση οι παραβάτες συλλαμβάνονται και βασανίζονται. Αυτό όμως που ζητούσαν ήταν δύσκολο να επιτευχθεί επειδή οι περισσότεροι από τους κατοίκους αυτούς δεν ήξεραν άλλη γλώσσα πέραν της μητρικής τους. Εν τω μεταξύ οι Ελληνικές Αρχές καταστρέφουν Κυριλλικές επιγραφές σε εκκλησίες, νεκροταφεία, βιβλιοθήκες και σχολεία, οι εικόνες και τα βιβλία καίγονται. Στις εφημερίδες δημοσιεύονται πανηγυρικά άρθρα για ορκωμοσίες ολόκληρων χωριών που απαρνούνται την μητρική γλώσσα, λες και την είχαν φορτωθεί δια της βίας... Στα δημοσιεύματα όμως δεν αναφέρονται οι εκφοβισμοί και τα βασανιστήρια που υπέστησαν οι άνθρωποι για να απαρνηθούν την γλώσσα.
Σελίδα από Βουλγαρικό
αλφαβητάρι 1926

Γεγονός είναι όμως ότι παρά τις δεδομένες αυτές ορκωμοσίες να μην μιλούν τα Βουλγαρικά, οι υποσχέσεις στα εν λόγω χωριά δεν τηρήθηκαν από τους κατοίκους και η γλώσσα διατηρήθηκε σε καλό επίπεδο μέχρι και σήμερα.

Το ότι η ύπαρξη και η ομιλία αυτής της γλώσσας καθώς και ο τρόπος ζωής αυτών που την μιλούν είναι ταμπού στην μοντέρνα Ελλάδα – αποτελεί πραγματικότητα. Εξίσου αλήθεια είναι ότι οι περισσότεροι άνθρωποι δεν ξέρουν πώς να χαρακτηρίσουν την γλώσσα – Μακεδονικά ή Βουλγαρικά. Σήμερα αυτό είναι θέμα προσωπικής επιλογής, βασικό ανθρώπινο δικαίωμα. Με έναν διαφορετικό τρόπο είναι και θέμα ιστορικής αλήθειας. Πριν 100 χρόνια στην Αιγαιακή Μακεδονία διδάσκονταν η Βουλγαρική γλώσσα με βουλγαρικό αλφάβητο σε Βουλγαρικά σχολεία. Δάσκαλοι και μαθητές ονομάζονταν Βούλγαροι, ενώ στα μάτια των Ελλήνων ανταρτών και των Τουρκικών Αρχών αυτοί ήταν Βούλγαροι κομιτατζήδες. Στην Θεσσαλονίκη το Βουλγαρικό Γυμνάσιο Αρρένων “Κυρίλλου και Μεθόδιου” εκπαίδευσε περισσότερους από 500 ανθρώπους από όλες τις γωνιές της περιφέρειας, οι οποίοι έγιναν πολιτικοί, καθηγητές και αξιωματικοί στην Βουλγαρία. Και τι να πούμε για κάθε χωριό που ως το 1912 με ίδιες δυνάμεις (χρήματα) διατηρούσε σωστά τακτοποιημένο Βουλγαρικό σχολείο?


Μετάφραση από Ευαγγέλιο από το 1863
στην Κουλακιά (Χαλάστρα) γραμμένο με
Ελληνικά γράμματα σε τοπική
Βουλγαρική διάλεκτο

Σε αντιπαράθεση θα μπορούσε κάποιος να επισημάνει ότι η γλώσσα αυτή επιβλήθηκε από την Βουλγαρική προπαγάνδα μέσω της Βουλγαρικής Εξαρχίας μετά το 1871. Όμως για Βουλγαρική γλώσσα σε όλη την Μακεδονία μιλούσαν σειρά μελετητές , δημόσια πρόσωπα και κληρικοί. Από το 1852 ακόμα ο Πάβελ Μποζιγκρόπσκι από το Κονίκοβο (Δυτικό, Δήμος Πέλλας) εκδίδει “Εβαγκέλιε να Γκόσποντα Μπόγκα ι Σπάσα νάσεγκο Ιισούσα Χριστό, σίγκα νόβο τιπόσανο να Μπόλγκαρσκοι ιεζίκ ζα σέκοα Νεντέλια οτ γκοντίνα ντο γκοντίνα σο ρετ” (Ευαγγέλιο του Κυρίου και Θεού και Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού, τώρα νέο εκτυπωθέν στην Βουλγαρική γλώσσα για κάθε Κυριακή από χρόνο σε χρόνο με σειρά), ενώ ο Εφστατίι Κιπριάδι στην Κουλακιά (Χαλάστρα, Δήμος Δέλτα) δημοσιεύει “Γκοσπόντνοβο ι σφέταγκο Εβαγκέλιο να Μπόγκα νάσαγκο γκολέμα τσρίκφα χριστιάνοφ, ισκάρενο να μπούγκαρτσκο ιζίκ τουβάσνο ζμπορ να Βαρντάρια..” (Θείο και Ιερό Ευαγγέλιο του Θεού μας της μεγάλης Χριστιανικής εκκλησίας βγαλμένο στην Βουλγαρική γλώσσα όπως την ομιλούμε εδώ στον Βαρδάρη-Αξιό). Οι εθνογράφοι Σαφαρίκ και Ερμπέν (Τσεχία), Μπάι, Ρέκλιο και Λεζάν (Γαλλία), Μίρκοβιτς και Ζάριανκο (Ρωσία), Μακένζι και Άρμπι (Μεγάλη Βρεττανία), Πέτερμαν, Ραβενστάιν και Κίπερτ (Γερμανία) και Σάκς (Αυστρουγγαρία) δημοσιεύουν ο καθένας ξεχωριστά χάρτες της περιόδου 1848-1890 στις οποίες επιβεβαιώνουν οτι η μαζικά ομιλούμενη γλώσσα στις περιοχές Θεσσαλονίκης, Έδεσσας, Φλώρινας και Καστοριάς είναι η Βουλγαρική. 
Το 1912 Έλληνας αξιωματικός στο Κουφάλοβο (Κουφάλια, Δήμος Χαλκηδόνας σήμερα) λέει στους κατοίκους εκεί: “ Ντροπή σας! Η φωνή του Μεγάλου Αλεξάνδρου ακούγεται πως σας καλεί, ενώ εσείς στέκεστε και καλείστε Βούλγαροι!. Τότε ο Α. Κοτζαμάνοφ του απαντά: “Εγώ ποτέ δεν είμουνα Έλληνας και δεν πρόκειται να γίνω από εδώ και πέρα, δίδαξα 7-8 χρόνια σαν Βούλγαρος δάσκαλος. Ο πατέρας μου ήταν Βούλγαρος και εγώ τέτοιος θα παραμείνω, ακόμα και αν ζω και στην καρδιά της Ελλάδας”.


Ως το 1944 στην δυτική Ευρώπη οι μελετητές μιλούσαν για Βουλγαρική γλώσσα, ενώ από τότε και μετά εμφανίστηκε η Μακεδονική γλώσσα. Αλλά ανεξάρτητα πως ορίζεται και ταξινομείται η γλώσσα αυτή στην βάση της παραμένει μία και κοινή. Σωστό είναι και η Ελλάδα φωναχτά να καθορίσει ποια είναι αυτή η γλώσσα και όχι υποκριτικά σε μερικά χρόνια να αλλάζει άποψη στην προσπάθειά της να υπερασπίζεται τον τεχνητό αυτό διαχωρισμό.

This entry was posted on четвъртък, юли 14, 2011 at четвъртък, юли 14, 2011 and is filed under , , , . You can follow any responses to this entry through the comments feed .

2 коментара

Анонимен  
Този коментар бе премахнат от администратор на блога.
28 юли 2011 г., 9:11
Анонимен  
Този коментар бе премахнат от администратор на блога.
15 юли 2014 г., 14:28

Публикуване на коментар

Публикуване на коментар

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...