Спомени от... Загоричани  

Posted by IllustrationBeloMore in , , , ,

Разказ на 70 годишния Сотир Долев. Записът е направен през 1982 г. в София от Екатерина Шклифова. Цялата книга можете да видите ТУК :


Να ντβάισε ι-πέτ μάρτ ,ιλίαντα ντέβετ στουτίνι ι-πέτα γκουντίνα Γκάρτσιτε αντάρι ζακλάια πόβικε ουτ-σεισέ  ντούσι Ζαγκουριτσένι. Ραμπότα μπέσε πριγκουτβένα ουτ-Γκάρτσκο Βλαντίκα να-Κόστουρ Καραβαγγέλη.Ου-σέλτο νίκουι νίστσο νε-ζνάεσε. Ίμαμε έντεν σελίανιν νάς να-Μάβρουβο.Μαβρουβένι μου-βελέια : “Σέντι μπρέ ,νε μπέγκαι να-σέλοτο”.”Κα-ντα-σέντα, μα-τσέκε ντόμα ντέτσατα”.
Ι-τα βετσέρα σπά να-Μάβρουβο τόι.Νόστιατα γκου-ζαβαρτία σέλουτο αντάρτιτε.Εντίν ουτ-Στρίλετς, ντρούγκι ουτ-Σέτι Ιλία.Γκλαβατάρ μου μπέσε Βάρντας.Φατία ντα-πούκε σου-πούσκι ουτ-Στρίλετς ,ουντ-Βάρμπιτσα. Ι-τσέλο-σέλο σα-ναιντέ να-τσούντο.Πάντο Μιτάλικουφ ουντ-νάστσο σέλο ίμασε πούσκα.Α-ζβε πούσκατα ι-φατί ντα-φάργκα(στρέλια). Ζέντα-μου α-ουτεπάια. Νταρζέσε μαλέτσκο ου-ράτσιτε, μου πάντνα να-ζέμιατα. Μπέσε τσούπε, σα-κάζβασε Μάρε. Κούκιατα σε-ζαπάλι ι-τόι να-μουζέσε ντα-γκουζαγκάσνι όγκανο. Ίμασε  βίνο, ι-ουτόρι μπότσκιτε ι-σου-βίνο ντα-γκάσνι όγκανο. Ι-νόστιατα ντούρνα ντβανάισε σάατο γκασνέσε ι-σου-σόκο ουτ-πρέσαλο

Τεπόια ι-Λιάκο Μπρέζο.Γκού-πουστία ντέντο ντα-σα-πλάτσι να-Κόστουρ ι-Γκιόργκι Παρτσάλουφ όιντε. Βέλε να-Τούρτσιτε: “ Τακά ι-τακά στάνα”. Πα-Τούρτσιτε βέλε: “ Το γκου-ναπραβία Γκάρτσιτε, νίε νε-γκο ναπραβίμε”. Γκίορκι  Παρτσάλουφ βέλι: “Τία σου-βάστα πόμουσ γκο-ναπραβία,βία μου-καζάιτε  ντα-ντόιντε”. Αρμάσνικ (αρμάσνικ 'γκοντενίκ') μπέσε τόι. Να-Έντρενε(Όντριν) ίμασε φούρνα. Σί-ντοιντέ πάρι ντα-ντουνέσι.Μου-βελέια Κουστουρένι “ Νε -όι να-σέλοτο,τσούντο κε-στάνι ούτρε να-βάστσο σέλο”.Αμά τία ντουιντόια. Ι-μο-α φατία κάστσατα ι-ντβάτα ι-ζακλάια. Εμ να-σίνο, έμ να-τάτκουτο. Να-Τρί ντιμπίτσκι,να-Βάρμπιτσα ι-ζανεκόια. Κόι να-Στρίλετς,
ζατβόριτε,πα-κε-σε βαρνούβαμε ντόμα.Σέγκα ματζίριτε σα-σίρε ου-Ζαγκουρίτσινι.Σό μάκι ίμαμε βιντένο. Μεταξάτα εζίκο νι-γκο πουσέτσε. Ντα-νε ζμπόρβαμε Μπούγκαρτσκι, α-ντα-ζμπόρβαμε Γκάρτσκι.  Γκάρτσκι νίκουι νε-ζνάεσε. Σέτνε τσετίρντασε ι-πάρβα γκουντίνα στάνα μπόι σου-Ιτάλια.

-----------

Στις 25 Μαρτίου 1905 Έλληνες αντάρτες σφάξανε περισσότερους απο 60 κάτοικους της Ζαγορίτσανης. Η δουλειά είχε προετοιμαστεί απο τον Έλληνα Μητροπολίτη Καραβαγγέλη. Απο το χωριό κανένας τίποτα δεν ήξερε. Είχαμε έναν συγχωριανό στο Μάβροβο και οι κάτοικοι εκεί του λέγανε: “ Κάθησε και μην φεύγεις στο χωριό”. “ Πώς να μείνω ,σπίτι με περιμένουν τα παιδιά”.
Εκείνο το βράδυ κοιμήθηκε στο Μάβροβο αυτός. Το βράδυ περικύκλωσαν Έλληνες αντάρτες το χωριό . Ένας απο το Στρίλετς ,άλλοι απο τον Προφήτη Ιλία . Αρχηγός τους ήταν ο Βάρδας. Ξεκίησαν να πυροβολάνεμε όπλα απο το Στρίλετς ,απο την Βάρμπιτσα .Και το χωριό βρέθηκε σε θαύμα(απρόσμενη κατάσταση).Ο Πάντο Μιτάλικουφ απο το χωριό μας είχε όπλο.Πήρε το όπλο και άρχισε  να ρίχνει(πυροβολάει).Τηνγυναίκα του την σκότωσαν.Κρατούσε μωρό στα χέρια,της έπεσε κάτω στο χώμα.Κορίτσι ήταν,Μαρία την λέγανε. Το σπίτι πήρε φωτιά και εκείνος δεν μπορούσε να την σβήσει.Είχε κρασί,το έριχνε απο τα βαρέλια προσπαθώντας να σβήσει την φωτιά. Και το βράδυ μέχρι τις 12 έσβηνε ακόμα και με σαλαμούρα(αλατόνερο).
Σκότωσαν και τον Λιάκο  Μπρέζο. Στείλανε τον παππού του να κλαφτεί στην Καστοριά,πήγε και ο  Γκιόργκι Παρτσάλουφ. Λέει στους Τούρκους: ”Έτσι  και αλλοιώς έγινε”. Και οι Τούρκοι λένε : “ Αυτό το κάνανε οι Έλληνες ,δεν το κάναμε εμείς”. Ο  Γκιόργκι Παρτσάλουφ λέει : “ Εκείνοι με δική σας βοήθεια το κάνανε εσείς τους είπατε να ρθούν”.Αρραβωνιαστικός ήταν αυτός.Στο Έντρενε(Όντριν) είχε φούρνο.Γύρισε για να φέρει λέφτα. Του λέγανε οι Καστοριανοί “ Μήν πας στο χωριό, θαύμα(κάτι απρόσμενο) θα γίνει αύριο στο χωριό σας”.  Αλλά εκείνοι ήρθαν. Και του πιάσανε το σπίτι και σφάξανε και τους δύο .Και τον γιό και τον πατέρα.Στίς Τρείς Βελανιδιές ,στην Βάρμπιτσα τους πήγαν. Κάποιους στο Στρίλετς,
φυλακές,πάλι θα γυρίσουμε στο σπίτι.Τώρα οι πρόσφυγες(απο την Μικρά Ασία) ζούν αρχοντικά στην Ζαγορίτσανη.Τι βάσανα έχουμε περάσει.Ο Μεταξάς μας έκοψε την γλώσσα .Να μην μιλάμε Βουλγαρικά,αλλά να μιλάμε Ελληνικά.Ελληνκά κανάνας δεν ήξερε.Αργότερα το 1941 έγινε πόλεμος με την Ιταλία.

This entry was posted on неделя, март 27, 2011 at неделя, март 27, 2011 and is filed under , , , , . You can follow any responses to this entry through the comments feed .

0 коментара

Публикуване на коментар

Публикуване на коментар

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...